Zeloci

Zeloci (gr. ζηλωτής dzelotes; łac. zelotes – zagorzalec^[1], hebr. ‏קנאים‎ kanaim) – żydowskie ugrupowanie polityczno-religijne w rzymskiej Palestynie, odłam faryzeuszy. Stawiali sobie za cel walkę z Rzymianami^[2] oraz tymi Żydami, którzy kolaborowali z okupantem.

Stronnictwo uformowało się w północnej Galilei. Założycielem ruchu był w I wieku n.e Juda z Gamais^[1], po raz pierwszy zeloci wystąpili jako zorganizowany ruch w 6 n.e., gdy wzniecili w Galilei bunt przeciwko legatowi Kwiryniuszowi^[3]. Ruch prowadził walkę z Rzymianami, wzniecając częste rozruchy i doprowadzając wreszcie do wybuchu wojny żydowskiej, podczas której zniszczono Jerozolimę^[1]. Zeloci wierzyli, że przez walkę przyspieszą przyjście Mesjasza^[3]. Najbardziej radykalnym odłamem zelotów byli sykariusze^[3].

Zelota stał się w języku polskim rzeczownikiem pospolitym oznaczającym fanatyka religijnego^[1].