Astenia
| Klasyfikacje | |
| ICD-10 | |
|---|---|
Astenia (łac. asthenia, z stgr. ἀσθένεια) – stan słabości fizycznej i psychicznej organizmu[1].
Objawy
[edytuj | edytuj kod]Astenia objawia się klinicznie uczuciem zmęczenia, osłabienia i braku energii, zazwyczaj bez łatwo wytłumaczalnej przyczyny[2]. W odróżnieniu od fizjologicznego zmęczenia, pojawiającego się po znacznym wysiłku, objawy w astenii są niewspółmierne do wykonanej pracy. Często drobne czynności, jak przechodzenie przez mieszkanie lub wejście po schodach, mogą dawać silne uczucie zmęczenia[2]. Stan ten jest subiektywny i niezmienny w długim okresie czasu[3], można przyjąć za kryterium odcięcia miesiąc występowania objawów[2]. Jest postrzegana przez pacjenta jako negatywne, nieprzyjemne uczucie[4]. Jest powiązana ze zmniejszoną sprawnością intelektualną, obniżoną koncentracją, zaburzeniami pamięci i labilnością emocjonalną[4].
Astenię należy różnicować z zespołem przewlekłego zmęczenia (CFS), który stanowi odrębną jednostkę nozologiczną o podłożu immunologicznym, charakteryzującą się zmęczeniem trwającym ponad sześć miesięcy, z dodatkowymi kryteriami diagnostycznymi takimi jak znaczące pogorszenie po wysiłku, nieorzeźwiający sen. W odróżnieniu od astenii, która jest mechanizmem ochronnym mogącym przejść w stan patologiczny, CFS jest niezależną chorobą z trwałą dysfunkcją mechanizmów immunologicznych[2].
Przyczyny
[edytuj | edytuj kod]Astenia może być pierwotna lub wtórna. Pierwotna może być idiopatyczna lub być reakcją na przewlekłe sytuacje stresogenne[2]. Do wtórnych przyczyn zaliczane są liczne przyczyny organiczne, jak choroby autoimmunizacyjne, naczyniowe, neurodegeneracyjne, zakaźne i inne[2]. Często jest powiązana z kacheksją nowotworową[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Asthenia – Definition, Symptoms, Treatment, Causes. HubPages. [dostęp 2014-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-27)]. (ang.).
- ↑ a b c d e f E E Vasenina, O A Gankina, O S Levin. Stress, Asthenia, and Cognitive Disorders. „Neurosci Behav Physiol”. 52(9), s. 1341-1347, 2022. DOI: 10.1007/s11055-023-01364-1. (ang.).
- ↑ Atul Dhingra, Nishant Raizada, Sanjay Kalra. Asthenia in primary care; The 3me mnemonic. „J Pak Med Assoc”. 75(4), s. 657-658, Kwiecień 2025. DOI: 10.47391/JPMA.25-28. (ang.).
- ↑ a b c Sara Peixoto da Silva i in.. Cancer cachexia and its pathophysiology: links with sarcopenia, anorexia and asthenia. „J Cachexia Sarcopenia Muscle”. 11(3), s. 619-635, Czerwiec 2020. DOI: 10.1002/jcsm.12528. (ang.).
