Betty Webb

Betty Webb

Charlotte Elizabeth Vine-Stevens

sierżant
Data i miejsce urodzenia	13 maja 1923 Richard's Castle
Data śmierci	31 marca 2025
Przebieg służby
Lata służby	1939–1945
Formacja	Auxiliary Territorial Service
Odznaczenia

Charlotte Elizabeth „Betty” Webb de domo Vine–Stevens (ur. 13 maja 1923 w Richard's Castle zm. 31 marca 2025 w Wythall) – brytyjska kryptolożka pracująca w ośrodku w Bletchley Park, należąca do Pomocniczej Służby Terytorialnej (ang. Auxiliary Territorial Service, ATS).

Webb urodziła się 13 maja 1923 roku w Richard's Castle w hrabstwie Herefordshire. Imię otrzymała po matce, jednak częściej zwracano się do niej zdrobnieniem „Betty”^[1]. Wraz z bratem odbywała edukację w ramach nauczania domowego^[1]. Jej matka, z zawodu lingwistka uczyła ją m.in. języka niemieckiego. W 1937 roku Betty w ramach wymiany uczniowskiej spędziła trzy miesiące Niemczech^[2][3].

W momencie wybuchu II wojny światowej uczęszczała na zajęcia praktyczno-techniczne w Radbrook College w Shrewsbury, gdzie uczyła się gotować. Te jednak wydawały jej się nudne, więc w maju 1941 roku, w wieku 18 lat wstąpiła w szeregi Pomocniczej Służby Terytorialnej(inne języki) (ang. Auxiliary Territorial Service, ATS)^[2]. Odbyła podstawowe szkolenie w koszarach Królewskich Strzelców Walijskich(inne języki) (ang. Royal Welch Fusiliers, od 2006 roku The Royal Welsh^[4]) w Wrexham. Po ukończeniu szkolenia została zaproszona do Londynu na rozmowę, w wyniku której została skierowana do Bletchley Park. Duży wpływ na przyjęcie Webb do brytyjskiego ośrodka kryptologicznego miał fakt, że była ona osobą dwujęzyczną; języka niemieckiego uczyła się od najmłodszych lat^[3].

Zaraz po dotarciu do Bletchley Park, Webb została przydzielona do sekcji F, w której pod kierownictwem majora Ralpha Testera(inne języki) katalogowała przechwycone przez Brytyjczyków, szyfrowane maszyną Lorenza niemieckie depesze przesyłane przez jednostki SS i Gestapo^[2][5][6]. W 1943 roku Webb została przeniesiona do należącego do sekcji F zespołu zajmującego się parafrazowaniem szyfrów japońskich, gdzie pracowała do maja 1945 roku^[7]. Następnie z tym samym zadaniem, została wysłana do Waszyngtonu, gdzie do września 1945 roku wspomagała swoim doświadczeniem amerykański wysiłek wojenny^[5][2].

W Bletchley Park, poza pracą opatrzoną klauzulą tajności pracownicy znajdowali również miejsce na rozrywki. Betty należała do towarzystwa gramofonowego, chóru, a także grywała w tenisa stołowego, badmintona i szachy^[2].

Po zakończeniu wojny, które wyznaczało również koniec kryptologicznej działalności Betty Webb, zatrudniła się ona jako sekretarka w college’u w Ludlow. Ułatwił jej to fakt, że dyrektor, który również pracował w Bletchley Park, rozpoznał ją^[2]. Później w strukturach brytyjskich sił rezerwowych zajmowała się rekrutacją^[2].

Dopiero pod koniec lat 70. XX wieku działalność pracowników Bletchley Park zaczęła być stopniowo ujawniana (podpisana przez Webb klauzula tajności wygasła w 1975 roku, jednak ona sama nie czuła potrzeby chwalenia się swoimi dokonaniami)^[2]. Przed przyjęciem do ośrodka kryptologicznego, każdy był zobowiązany podpisać zobowiązanie do zachowanie pełnej tajemnicy dotyczącej charakteru i efektów pracy w Bletchley Park^[8].

W 2015 roku Webb została odznaczona Orderem Imperium Brytyjskiego „za zasługi w upamiętnianiu i podkreślanie znaczenia pracy Bletchley Park”^[9][7]. W 2021 roku działalność Webb została uhonorowana przez francuski rząd, odznaczono ją Orderem Narodowym Legii Honorowej^[10].

Od 2020 roku Betty Webb była ambasadorką Operation Bletchley, formy gry miejskiej, w której zadania związane są z aktywnością Bletchley Park w okresie II wojny światowej^[2]. Wydarzenie to organizowane jest przez Army Benevolent Fund(inne języki) – organizację dobroczynną brytyjskiej armii^[2]. W 2023 roku Webb została zaproszona na koronację Karola III, gdzie zajmowała honorowe miejsce w pierwszym rzędzie^[11][12]. W tym samym roku w Bletchley Park obchodzono setne urodziny Betty Webb – uroczystość uświetniła defilada bombowców Avro Lancaster^[13].

Betty Webb zmarła 31 marca 2025 roku w wieku 101 lat^[11].