Prosektorium

Informacje w projektach siostrzanych

Multimedia w Wikimedia Commons

Cytaty w Wikicytatach

Definicje słownikowe w Wikisłowniku

Prosektorium (z łac. proseco – „wycinać, odcinać, odrywać”) – oddział szpitala, uczelni medycznej lub weterynaryjnej albo instytutu badawczego (z dziedziny nauk biomedycznych), w którym dokonywane są sekcje zwłok zmarłych osób^[1] lub zwierząt^[2] w celu diagnostyki pośmiertnej (tzw. sekcja naukowo-lekarska w celu ustalenia naturalnej przyczyny zgonu), badawczych, dydaktycznych (m.in. w celu nauki anatomii prawidłowej), bądź sądowo-lekarskich (w celu ustalenia lub wykluczenia przyczyny zgonu z winy osób trzecich)^[3].

Prosektoria przyszpitalne powinny składać się m.in. z kostnicy, czyli miejsca czasowego składowania zwłok (zazwyczaj w specjalnie chłodzonych w tym celu pomieszczeniach lub chłodniach szafowych), sali sekcyjnej, w której dokonywane są sekcje, pomieszczeń przedpogrzebowych i sali ekspozycji zwłok^[1]. Większe prosektoria bywają wyposażone także w pracownie rentgenowskie w celu identyfikacji ciał obcych (pocisków i odłamków) czy złamań kości^[4], a także w zaplecze laboratoryjne (histopatologia, mikrobiologia, identyfikacja DNA, toksykologia itp)^[5].

Sekcje zwłok ludzkich były wykonywane od XIV w. w teatrach anatomicznych (pierwsze wykonywał włoski anatom Mundino de Lucci (1275–1326) w Bolonii). Były to początkowo sekcje zwłok powieszonych skazańców i miały na celu m.in. publiczną naukę anatomii prawidłowej^[6]. Publicznych sekcji zwłok zaprzestano w XVII–XVIII w. i wtedy powstały prosektoria zbliżone funkcją i strukturą podobną do współczesnych^[3]. Dawne teatry anatomiczne zachowały się m.in. na uniwersytecie w Padwie i Lejdzie, a ich pozostałością są sale wykładowe w niektórych dawnych uczelniach medycznych, w których na proscenium jest umieszczony stół sekcyjny^[7].