Acrobates | |||
Desmarest, 1818[1] | |||
![]() Przedstawiciel rodzaju – akrobatka karliczka (A. pygmaeus) | |||
Systematyka | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Typ | |||
Podtyp | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Rząd | |||
Podrząd | |||
Nadrodzina | |||
Rodzina | |||
Rodzaj |
akrobatka | ||
Typ nomenklatoryczny | |||
Didelphis pygmaea Shaw, 1793 | |||
Synonimy | |||
| |||
Gatunki | |||
|
Akrobatka[6] (Acrobates) – rodzaj ssaków z rodziny akrobatkowatych (Acrobatidae).
Zasięg występowania
[edytuj | edytuj kod]Rodzaj obejmuje gatunki występujące we wschodniej Australii[7][8][9].
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Długość ciała (bez ogona) 5–7,7 cm, długość ogona 6–8,1 cm; masa ciała 8–18,5 g; samce są zwykle średnio o 10% większe od samic[8][10].
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]Etymologia
[edytuj | edytuj kod]- Opossum: powatańska nazwa aposoum „białe zwierzę” dla dydelfa (od proto-algonkiańskiego *wa·p-aʔθemwa „biały pies”)[11]. Gatunek typowy: Opossum opossum Perry, 1810 (= Didelphis pygmaea Shaw, 1793).
- Acrobates (Acrobata, Ascobates): gr. ακροβατoς akrobatos „idąc w górę”, od ακροβατεω akrobateō „wspinać się do góry”[12].
- Cercoptenus: gr. κερκος kerkos „ogon”; πτην ptēn, πτηνος ptēnos „skrzydlaty”, od πετομαι petomai „latać”[13][14]. Gatunek typowy: Didelphis pygmaea Shaw, 1793
Podział systematyczny
[edytuj | edytuj kod]Do niedawna Acrobates był uważany za takson monotypowy bez wyraźnie określonych podgatunków lub wariantów geograficznych[9]. Niedawne badania morfologiczne i molekularne ujawniły dwa dobrze zróżnicowane gatunki akrobatek, które w dużym stopniu pokrywają się geograficznie[15][7]. Do rodzaju należą następujące gatunki[16][7][6]:
- Acrobates pygmaeus (G. Shaw, 1793) – akrobatka karliczka
- Acrobates frontalis (De Vis, 1887)
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ A.G. Desmarest: Nouveau dictionnaire d’histoire naturelle, appliquée aux arts, à l’agriculture, à l’économie rurale et domestique, à la médecine, etc.. Wyd. Nouv. éd. presqu’ entièrement refondue et considérablement angmentée. T. 25. Paris: Chez Deterville, 1818, s. 405. (fr.).
- ↑ G. Perry: Arcana, or, The museum of natural history: containing the most recent discovered objects: embellished with coloured plates, and corresponding descriptions: with extracts relating to animals, and remarks of celebrated travellers; combining a general survey of nature. London: Printed by George Smeeton for James Stratford, 1811, s. ryc. (32) i tekst. (ang.).
- ↑ A.G. Desmarest: Mammalogie, ou, Description des espèces de mammifères. Cz. 1. Paris: Chez Mme. Veuve Agasse, imprimeur-libraire, 1820, s. 270, seria: Encyclopédie méthodique. (fr.).
- ↑ Anonim: Marsupalia. or Marsupiata. W: Penny Cyclopaedia of the Society for the Diffusion of Useful Knowledge. Cz. 14. London: Charles Knight, 1839, s. 454. (ang.).
- ↑ C.W.L. Gloger: Gemeinnütziges Hand- und Hilfsbuch der Naturgeschichte. Breslau: A. Schulz, 1841, s. 85. (niem.).
- ↑ a b Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 14. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ a b c C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 90. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
- ↑ a b K. Aplin: Family Acrobatidae (Feather-tailed Gliders and Feather-tailed Possum). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 590–591. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.).
- ↑ a b D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Acrobates. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-10-26].
- ↑ Class Mammalia. W: Lynx Nature Books (A. Monadjem (przedmowa) & C.J. Burgin (wstęp)): All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 61. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
- ↑ oposssum. Online Etymology Dictionary. [dostęp 2022-12-05]. (ang.).
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 75.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 172.
- ↑ ptenoedus, [w:] The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2021-12-27] (ang.).
- ↑ S.M. Jackson & C.P. Groves: Taxonomy of Australian Mammals. Clayton South: CSIRO Publishing, 2015, s. 22, 122. ISBN 978-1-486-30012-9. (ang.).
- ↑ N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, C. Parker, S. Liphardt, I. Rochon & D. Huckaby: Treeview of Mammalian Taxonomy Hierarchy. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 1.11) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2023-08-06]. (ang.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 1–984, 1904. (ang.).