Mometazon

Furanian mometazonu

Nazewnictwo Nomenklatura systematyczna (IUPAC) 2-furanokarboksylan (11β,16α)-9,21-dichloro-11-hydroksy-16-metylo-3,20-dioksopregna-1,4-dien-17-ylu lub 2-furanokarboksylan (9R,10S,11S,13S,14S,16R,17R)-9-chloro-17-(2-chloroacetylo)-11-hydroksy-10,13,16-trimetylo-3-okso-6,7,8,9,10,11,12,13,14,15,16,17-dodekahydro-3H-cyklopenta[a]fenantren-17-ylu
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny	C27H30O6Cl2
Masa molowa	521,40 g/mol
Identyfikacja
Numer CAS	83919-23-7
PubChem	441336
DrugBank	APRD00289
SMILES C[C@@H]1C[C@H]2C3CCC4=CC(=O)C=C[C@@]4([C@]3([C@H](C[C@@]2([C@]1(C(=O)CCl)O)C)O)Cl)C
InChI InChI=1S/C27H30Cl2O6/c1-15-11-19-18-7-6-16-12-17(30)8-9-24(16,2)26(18,29)21(31)13-25(19,3)27(15,22(32)14-28)35-23(33)20-5-4-10-34-20/h4-5,8-10,12,15,18-19,21,31H,6-7,11,13-14H2,1-3H3/t15-,18+,19+,21+,24+,25+,26+,27+/m1/s1 InChIKey WOFMFGQZHJDGCX-ZULDAHANSA-N
Klasyfikacja medyczna
ATC	D07XC03 R01AD09 R03BA07 R03AK09 R03AK14 R03AL11 R03AL12
Stosowanie w ciąży	kategoria B
Uwagi terapeutyczne Drogi podawania donosowo, wziewnie, miejscowo na skórę
Multimedia w Wikimedia Commons

Mometazon – organiczny związek chemiczny, syntetyczny glikokortykosteroid stosowany głównie w terapii alergicznych nieżytów nosa oraz chorób zapalnych skóry przebiegających ze świądem. Stosowany zwykle jako ester kwasu 2-furanokarboksylowego (2-furanowego, pirośluzowego), czyli jako furanian mometazonu.

Wprowadzony na rynek przez koncern Schering-Plough Europe.

Mometazon działa silnie przeciwzapalnie, przeciwświądowo i obkurczająco na naczynia krwionośne^[1]. Hamuje wydzielanie leukotrienów z leukocytów u pacjentów z alergią. W testach in vitro furoinian mometazonu wykazywał wysoki stopień hamowania syntezy i uwalniania TNF-α, IL-1, IL-5, IL-6. Jest on także silnym inhibitorem produkcji cytokin Th2, IL-4, IL-5 przez ludzkie limfocyty T CD4+^[2][3].

Po podaniu wziewnym lub donosowym furoinian mometazonu charakteryzuje się bardzo niską biodostępnością (< 0,1%) i na ogół nie jest wykrywany w osoczu. Niewielka ilość substancji, która może zostać połknięta i wchłonięta, w dużym stopniu ulega metabolizmowi pierwszego przejścia przez wątrobę, a następnie jest wydalana z moczem i żółcią. Po podaniu miejscowym, po 8-godzinnym kontakcie mometazonu ze skórą, do krwiobiegu wchłania się około 0,7% furoinianu mometazonu.

Lek jest stosowany w terapii alergicznych nieżytów nosa, zapalenia zatok, polipów nosa, a także, jako postać wziewna, w leczeniu astmy oskrzelowej^[4]. Jest stosowany również miejscowo w chorobach skórnych wrażliwych na działanie sterydów (m.in. łuszczycy, atopowym zapaleniu skóry^[5]), w sytuacjach, w których istnieją wskazania do stosowania glikokortykosteroidów.

Alergiczne zapalenia błony śluzowej nosa – całkowita dawka dobowa 200 mikrogramów (w leczeniu podtrzymującym 100 µg). Może być podawany donosowo, wziewnie lub miejscowo na skórę.

Polipy nosa – całkowita dawka dobowa 200 mikrogramów (maksymalnie 400 µg).

Astma oskrzelowa – 400 µg raz dziennie (najlepiej wieczorem).

W schorzeniach skórnych – na zmienione chorobowo obszary skóry preparaty mometazonu nakłada się raz dziennie cienką warstwą.

Preparaty dopuszczone do sprzedaży w Polsce (stan na 2025 r.)^[6]:

• Wziewne: Aleric Spray, Hitaxa Metmi-Spray, Metmin, Momester, Nasometin, Nasonex, Pronasal, Zodgane
• Wziewne preparaty złożone:
  • zawierające indakaterol: Atectura Breezhaler, Bemrist Breezhaler
  • zawierające indakaterol i bromek glikopironiowy: Enerzair Breezhaler, Zimbus Breezhaler
  • zawierające olopatadynę(inne języki): Ryaltris

• Do stosowania miejscowego: Edelan, Elitasone, Elocom, Elosone, Eztom, Ivoxel, Momecutan, Mometaxon, Ovixan
• Preparaty złożone do stosowania miejscowego: Neptra (zawiera florfenikol(inne języki) i chlorowodorek terbinafiny)

• Charakterystyka produktu leczniczego- Nasonex. [dostęp 2010-04-10]. (pol.).
• Strona w całości poświęcona Nasonexowi. [dostęp 2010-04-10]. (ang.).
• Pharmindex. [dostęp 2010-04-10]. (pol.).
• U.S. National Library of Medicine: Drug Information Portal – Furoinian mometazonu. [dostęp 2010-04-10]. (ang.).