Turbo Pascal

Turbo Pascal – jedna z popularniejszych implementacji kompilatorów języka Pascal, zintegrowane środowisko programistyczne, produkt firmy Borland International dla procesorów Z80 (system CP/M) oraz rodziny Intel x86 i nowszych. Obecnie nie jest już rozwijany. Następcą Turbo Pascala jest środowisko programistyczne Delphi.

Historia

wersja 1.0 środowiska Turbo Pascal została wprowadzona na rynek w 1983 roku;
wersja 4.0 ukazała się w XI 1987 r. i wprowadziła pojęcie modułu i kompilacji warunkowej;
w roku 1988 pojawiła się wersja 5.0 (wśród nowości znalazły się typy proceduralne i funkcyjne – jako zapowiedź skierowania produktu w stronę obiektowości oraz możliwość debugowania kodu źródłowego);
wersja 5.5 wprowadziła nowy, rewolucyjny w odniesieniu do języka Pascal typ danych: typ obiektowy;
wersja 6.0 wprowadziła okienkową, pracującą na zdarzeniach i obsługującą myszkę bibliotekę Turbo Vision. Samo środowisko również było zaprogramowane w tej bibliotece;^[1]
wersja 7.0 (ostatnia) wydana w 1992 roku pojawiła się w sprzedaży w dwóch wariantach:^[2]^[3]

Borland Pascal with Objects 7.0 - wersja pełna, z możliwością tworzenia programów dla trybu chronionego DOS oraz dla 16-bitowego systemu Windows^[a]
Turbo Pascal 7.0 - tańsza, uproszczona (okrojona) wersja, z możliwością tworzenia programów wyłącznie dla trybu rzeczywistego systemu DOS

Następcą Turbo Pascala stał się w 1995 r. Borland Delphi 1.0 wraz z językiem Object Pascal. W wersji tej porzucono możliwość tworzenia programów dla DOS i 16-bitowego Windows, pozwalając budować aplikacje wyłącznie dla systemu 32-bitowego Windows.

Niektóre własności

Nazwy zmiennych nie są wrażliwe na wielkość liter.
Komentarze są otwierane i zamykane { jak ten } lub (* jak ten *), przy czym nie można zagnieżdżać komentarzy tego samego typu (np. konstrukcje { { } } jest poprawne, (* { } *) również).
Słowo kluczowe uses deklaruje użycie modułów.
Moduły zawierają kody źródłowe (deklaracje i definicje) lub tylko interfejsy do modułów już wcześniej skompilowanych (tzw. plików obiektowych). Określają one funkcje, zmienne, stałe, procedury i inne elementy języka pogrupowane w funkcjonalne pakiety. Przykładowe moduły języka udostępnione przez producenta: system, crt, dos, graph, printer, overlay.

Przykład

Wczytanie tekstu i wyświetlenie go na ekranie:

program WypiszImie;
var
  Imie: String; { deklaracja zmiennej typu łańcuchowego }
begin
  WriteLn('Jak masz na imię?'); { wypisanie komunikatu zachęcającego do interakcji }
  ReadLn(Imie); { wczytanie łańcucha znaków (zakończenie wprowadzania: Enter) do zmiennej }
  WriteLn(Imie, '... piękne imię!'); { wypisanie komunikatu zawierającego wprowadzone dane }
end.

Zobacz też

Uwagi

↑ wówczas były to wersje 3.0 lub 3.1

Przypisy

↑ Marcin Borkowski. Turbo Pascal 6.0. „Bajtek”. 5/91 (63), s. 31, maj 1991. ISSN 0860-1674. [dostęp 2026-02-14].
↑ Dariusz J. Michalski. Turbo Pascal 7.0 – drugie spojrzenie. „Bajtek”. 96-97 (8-9/93), s. 27-28, sierpień-wrzesień 1993. Spółdzielnia „Bajtek”. ISSN 0860-1674. [dostęp 2026-01-02].
↑ Tom R. Halfhill. Borland Revamps Its Pascal Lineup. „BYTE”, s. 54, styczeń 1993. ISSN 0360-5280. [dostęp 2026-01-30]. (ang.).

Bibliografia

Andrzej Marciniak: Borland Pascal 7.0. Poznań: Nakom, 1994, seria: Biblioteka Użytkownika Mikrokomputerów. ISBN 83-85060-53-7. ISSN 0867-6011. (pol.).

[4] wówczas były to wersje 3.0 lub 3.1

[bajek_91_5_tp60-1] Marcin Borkowski. Turbo Pascal 6.0. „Bajtek”. 5/91 (63), s. 31, maj 1991. ISSN 0860-1674. [dostęp 2026-02-14].

[bajtek_96_97_tp70-2] Dariusz J. Michalski. Turbo Pascal 7.0 – drugie spojrzenie. „Bajtek”. 96-97 (8-9/93), s. 27-28, sierpień-wrzesień 1993. Spółdzielnia „Bajtek”. ISSN 0860-1674. [dostęp 2026-01-02].

[byte_1_93_borland_revamps_pascal_lineup-3] Tom R. Halfhill. Borland Revamps Its Pascal Lineup. „BYTE”, s. 54, styczeń 1993. ISSN 0360-5280. [dostęp 2026-01-30]. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[a]